Doğal Gaz, Son 10 Yılda Üretimi En Fazla Artan Fosil Yakıt Oldu
Dünya genelinde enerji talebinde petrol ve kömürün ardından üçüncü sırada yer alan doğal gaz, son 10 yılda üretimi en hızlı artan fosil yakıt oldu.
Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) verilerine göre, 2015’ten bu yana doğal gaz talebi yıllık ortalama yüzde 2’den fazla artarak 2024’te 4 trilyon 300 milyar metreküpe ulaştı.
Küresel üretimin yaklaşık dörtte biri ticarete konu olan boru gazı veya LNG şeklinde ithalatçı ülkelere aktarılırken, doğal gaz ticareti savaşlara, deniz rotalarındaki risklere rağmen büyümesini sürdürüyor.
Üretimde yeni yöntemler öne çıkıyor
Doğal gaz üretiminin yüzde 70’i geleneksel kara ve deniz sahalarından sağlanırken, kalan yüzde 30’u sıkı gaz, kaya gazı, kömür yatağı metanı ve kömürden gaz gibi geleneksel olmayan kaynaklardan elde ediliyor. Özellikle deniz kaynaklı üretim, 2015’ten bu yana her yıl ortalama 30 milyar metreküp artışla 2024’te 1 trilyon 300 milyar metreküp seviyesine ulaştı.
Kaya gazı üretimi 2010’daki 150 milyar metreküpten 2024’te 940 milyar metreküpe, sıkı gaz üretimi ise 300 milyar metreküpe yükseldi. Bu üretimin büyük kısmı Kuzey Amerika ve ABD merkezli gerçekleşti.
Üretim sahalarına göre doğal gaz
Doğal gaz, üretildiği sahaya göre de sınıflandırılıyor. Petrol sahalarında eş üretim olarak elde edilen gaz, 2024’te 550 milyar metreküp seviyesinde kaydedildi. Eş üretimli gaz, altyapının hazır olması nedeniyle maliyet avantajı sağlarken, yeterli işleme ve taşıma altyapısı olmayan ülkeler bu gazı yakmak durumunda kalabiliyor.
Üretimde lider ülkeler
2024 itibarıyla doğal gaz üretiminde lider ülkeler:
ABD: 1 trilyon 70 milyar m³
Rusya: 660 milyar m³
İran: 275 milyar m³
Katar: 170 milyar m³
Avustralya: 160 milyar m³
Çin ise 2010’da 95 milyar m³ olan üretimini, 2024’te 240 milyar m³’e çıkararak öne çıktı.
Süper dev sahalar ve gelecekteki potansiyel
Dünya genelinde yaklaşık 40 süper dev doğal gaz sahası, küresel üretimin üçte birini sağlıyor. ABD’de Marcellus ve Haynesville gibi geleneksel olmayan sahalar da önemli katkı sunuyor. Henüz üretime geçmeyen doğal gaz rezervleri 40 trilyon metreküpe ulaşırken, bu kaynaklar geliştirilirse 2050’ye kadar arz dengesine yaklaşık 1,3 trilyon m³ eklenebileceği öngörülüyor.